Toplu Konut İdaresi’nin (TOKİ),

Bir başka tuhaflık daha var. TOKİ, “Paraya ihtiyacım var” gerekçesiyle yapmak istediği satış için yüzde 15 peşin olmak üzere 48 ay vade yapıyor. Bunun anlamı şu; “Gerçekte TOKİ’nin paraya ihtiyacı yok.” 

Yani DATİ’yi oluşturan 40 denizci, 48 ay vadeyle başka bir şirket veya şahsın ihaleye katılma şansı olmadığından buraların tek sahibi olacak. Bir nevi adrese teslim şeklinde görünen bu ihaleye Başbakan Recep Tayip Erdoğan’ın müdahale etmesi de söz konusu.

Dolayısıyla TOKİ burayı satmak istiyorsa önce üzerindeki kiracının (DATİ) 2038 yılına kadar olan sözleşmesini iptal etsin. 3 yıl içindeki gelir/gider tablosunu çıkarsın. Peşin aldığı 200 milyon dolar kira bedelinin de faizlerini hesap ederek yapacağı satıştan elde deceği gelirden ödeyerek kamuoyunu rahatlatsın. Başka türlü bu tartışma sona ermez.

Aksi takdirde düşünün bir eviniz var. Kiraya vermişsiniz ve 30 yıllık sözleşme yapmışsınız. Sonra da bu evi satışa çıkarıyorsunuz. Kim alır? Doğal olarak kimse talip olmaz. Dolayısıyla tek müşteriniz vardır. O da evde oturan şahıs. Evin kiracısı bile müşteri olmakta nazlanır ki, çok ucuza alabilsin. Kiracı DATİ şimdi nazlanma modunda. Mülk sahibi TOKİ’nin ne yapmak istediği ise gerçekten meçhul.

TOKİ’nin başarılı Başkanı Erdoğan Bayraktar, neden kendini de zor durumda bırakacak bir satışa çıkıyor? Ayrıca ismi İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı için geçen bir isim böyle bir yanlışta niçin ısrar eder? Anlamak zor.

Ayrıca bizim denizcilerimiz de hep kolay yoldan para kazanmayı sever. Ellerini taşın altına soktukları vaki değildir. Kamuoyu da umurlarında olmaz. Çünkü işlerini genelde yukarılardan bağlarlar. Tuzla’da yaşanan tersane ölümlerini önemsemeyen, yaptıkları özel limanlarla çevreyi katleden denizcilerimiz için bu tarz örnekleri çoğaltabiliriz. Ayrıca hatırlatmakta fayda var: Ataköy’deki bu değerleri de 40 denizcimiz çok ucuz rakama kiraladı. Nasıl mı?   

Ucuz kiralamadan ucuza satışa

Eğer TOKİ satış ihalesinde ısrar ederse, DATİ ve beraberinde birileri ihaleye girer ve görüntüde mevzuatlara uygun ihale yapılır. Ancak bundan TOKİ değil, 30 yıl kiralama hakkı olan DATİ gönülsüz gibi davranarak faydalanır. Daha önce ucuza kiralanması eleştiri konusu olurken bu defa üzerine ucuza satış eklenir.

Özelleştirme İdaresi Başkanlığı (ÖİB), Ataköy sahilinde bulunan Ataköy Marina, Galleria Alışveriş Merkezi ile Holiday Inn ve Crowne Plaza’nın 2038 yılına kadar kiralama için açtığı ihaleyi teklif toplanacağını açıklamasının ardından 2005’te kısa sürede sonuçlandırmıştı. Denizciler Ataköy Ortak Girişim Grubu (DAKİ) benim paha biçemediğim bu yerleri ÖİB’e 120 milyon, Vakıfbank hissesine de yaklaşık 80 milyon dolar ödeyerek toplam 200 milyon dolara çok ucuz rakama kiracısı olmuştu.

ÖİB ihale açmış, bazı katılımcıları koyduğu kriterler çerçevesinde elemiş, geriye kalanlar arasında, açık artırmada en yüksek teklifi veren DATİ de bu yerlerin yeni sahibi olmuştu. İhale sonrası Sabah’taki köşemde ve Para Dergisi’nde bu konuya masaya yatırıp eleştiriler yaptık ama sonuç alamadık. Üç yıl önceki yazımdan bir ön bilgilenme yapalım;

“Deniz Ticaret Odası (DTO) Başkanı Metin Kalkavan'ın öncülüğü ve sözcülüğüyle yol alan ortak girişimde, DB Deniz Nakliyat (çok sayıda armatör ortak), MNG Holding, Yasa Denizcilik (Yalçın Sabancı) ve Turkon (Metin Kalkavan) şirketleri yer alıyor. Denizcilerin güç birliği yapmaları güzel. En son Erdemir'in yüklerini taşımak için yola koyuldular. Gemi siparişini de verdiler. Fakat dileğimiz şu ki, bu güç yanlış kullanılmasın, her işte devreye sokulmasın, nüfuz olarak ortaya çıkmasın.

Bu dilek ve temenniden sonra, geçen hafta Yeni Para'dan Rahime Baş Uçar'la görüşen Metin Kalkavan'a dönelim:

Soru; Siz Aldıktan sonra (Ataköy Marina) birileri, örneğin yabancılar gelip 'ortak olalım' ya da bize satın dedi mi?

Cevap; Evet, dediler. Aldıktan bir hafta sonra, daha yüksek rakam teklif ettiler. Halen de geliyorlar. İsrailliler'den, Amerikalılara kadar bir çok şirket var. Ama parasal ihtiyacımız olmadığı için sıcak bakmıyoruz.'

Yorumu siz yapın. ÖİB Ataköy'deki değerleri gerçek değerinde sizce satmış mıdır? Bir hafta sonra daha yüksek para verenler, bir hafta öncesinde neredeydiler? Boylarımı, yoksa rasyoları mı tutmadı? Ya da nefesleri mi yetmedi? Bir hafta sonra çok sayıda şirket ortaya çıkıp, daha yüksek rakama almak istediğine göre, buraların ucuza gittiğini söylemekte haksız sayılmam. Anlaşılan, ÖİB dersine iyi çalışmamış. Denizciler Grubu toplu ezber yapmış. (Sabah, 30 Mayıs 2005)

Para’daki eski ekip arkadaşlarım bu konuya bu haftadaki sayılarında da tekrar gündeme getirmişler. Daha önce de yine Para’da, Dünya Göz Hastanesi’nin sahibi Eray Kapıcıoğlu ile Şadan Kalkavan arasında yaşanan kiralama tartışması söz konusu olmuş, Kalkavan Dünya Göz Hastanesi’nin ödediği kirayı az bulduğu yönünde beyanat vermişti. Çünkü DATİ yetkilileri, şu an satış ihalesine girmekte nazlansalar de gerçekte buranın sahibi olmak için gayret gösteriyor. Bu sebeple de üç yıldan bu yana kiracısı oldukları yerlerle düzgün bir şekilde ilgilenmediler. Dünya Göz Hastanesi gibi diğer kiracıları da rahatsız ediyorlar.

Evet, tartışma yeniden başlıyor. Ama nerde, nasıl biteceği bilinmiyor…  

Bu mail adresi spam botlara karşı korumalıdır, görebilmek için Javascript açık olmalıdır